#4 : Hoe slim is AI?

Hoe slim is AI?

Een taalmodel is een indrukwekkende hulpje, maar zeker geen orakel. In dit hoofdstuk onderzoeken we hoe het werkt, wat het kost en wat het met je hersenen kan doen.

Dit is alweer het vierde hoofdstuk.

Goed bezig! Je bent al bijna halverwege je certificaat AI-Geletterdheid.

smileys

In de vorige modules hebben we ”machine learning” besproken.

Je hebt geleerd hoe AI patronen herkent. Bijvoorbeeld om spam-berichten uit je inbox te houden, of om foto's te interpreteren door middel van beeldherkenning. Maar de nieuwste AI-systemen gaan een stap verder.

lerende robot

Ze herkennen niet alleen... ze máken ook. Dat noemen we Generatieve AI.

Taalmodellen kunnen helpen met het schrijven van teksten.

Net als dat een spamfilter heeft geleerd van alle mailtjes die het ooit heeft bekeken, heeft een taalmodel miljoenen teksten van andere mensen bekeken. 


​Een taalmodel is zo getraind op miljarden zinnen.

Boeken, nieuwsartikelen, websites, handleidingen ... alles wat mensen ooit hebben geschreven. Daardoor heeft het geleerd welke woorden bij elkaar horen. Wat klinkt logisch en wat niet? 

Zo werkt het dus.

Woord voor woord. Het taalmodel raadt steeds het volgende woord. En het woord daarna. En het woord daarna. Zo ontstaat een tekst die klinkt alsof een mens hem heeft geschreven.

typen

Taalmodellen kunnen indrukwekkende dingen.

Ze halen examens, schrijven sollicitatiebrieven en vertalen teksten in tientallen talen. Maar hoe slim zijn ze echt?

Volgens Jim krijg je dus een ”stagiair”.

Waar kan die allemaal mee helpen?




Over de keerzijde ...

(Klik op een woord om door te gaan) 




Dus: het is geen orakel

Sommige mensen zijn zo onder de indruk van ChatGPT dat ze niet meer verder kijken. Ze stellen een vraag en slikken het antwoord als zoete koek. Dat is heel onverstandig. 

Dat is hetzelfde als alleen het eerste resultaat van een Google-zoekopdracht geloven. Je moet altijd verder kijken en je eigen bronnenonderzoek doen.

Laten we beginnen met het stroomverbruik.

Kijk, alles met een stekker verbruikt stroom. Je haar föhnen, een avond gamen, met de e-bike naar je werk. Alles wat je doet, verbruikt energie. Daar is AI geen uitzondering op.

haar droger

Je hoeft je niet schuldig te voelen als je eens iets aan AI vraagt.

Onderzoek laat zien dat een half uur Netflix kijken ongeveer evenveel energie kost als 90 ChatGPT-gesprekken. AI-gebruik voelt nieuw en daardoor extra zichtbaar, maar in de praktijk verbruiken streaming en gamen vaak veel meer stroom dan een paar prompts.

gaming console

Let op: dit ging over tekst.

Een afbeelding of video genereren kost een stuk meer energie dan een tekstvraag. In sommige onderzoeken tientallen keren zoveel!

Dus: gebruik AI altijd doelgericht. Niet zomaar voor de grap tien variaties van hetzelfde plaatje.

meme-harold

Het echte probleem: om AI te laten draaien zijn nieuwe datacenters nodig.

Enorme gebouwen vol servers waarvan het totale stroomverbruik vergelijkbaar is met het energieverbruik van een heel land.

En het energieverbruik is niet de enige uitdaging.

(Klik op de begrippen om verder te gaan)




Kortom: niet jouw prompt is het probleem.

Wel hóe de hele sector (bedrijven, overheden, investeerders) deze groei aanpakt. Iets om in gedachten te houden, ook al kun je daar als individuele gebruiker weinig aan veranderen.

En dan de gevolgen voor je hersenen.

Soms slaat het AI-gebruik ook een beetje door. We hoeven niet meer te formuleren, want AI schrijft. We hoeven niet meer te onthouden, want AI zoekt op. We hoeven niet meer te puzzelen, want AI lost op. Ondertussen krijgen onze hersenen steeds minder te doen.

hersenen

Professor Erik Scherder heeft hier zelfs een nieuwe term voor bedacht.

Bekijk dit interview waarin het draait om "afnemende intelligentie".

Dus, ja, AI wordt steeds slimmer.

Maar als je er te veel op leunt, gaat dat ten koste van je eigen 'brainpower'. Maak af en toe de afweging: laat ik dit door AI voorkauwen, of ga ik hier zelf op knagen?

nadenken

En daarmee heb je weer een hoofdstuk afgerond!

De belangrijkste punten op een rij.




Track 4 afgerond!

NEXT UP: Het begint met een prompt


Je wordt automatisch doorgeschakeld, of klik op bovenstaande knop.